Home » Τέχνες » Λόγος περί Tρικαλινών Λογοτεχνών

Λόγος περί Tρικαλινών Λογοτεχνών

Καταραμένοι Ποιητές

Ας αρχίσουμε από την περίοδο 1967-1974 από τους λογοτέχνες που έδωσαν τα διαπιστευτήρια τους στην στρατιωτική χούντα(εδώ είχαν την αποκλειστικότητα οι της δεξιάς απόχρωσης λογοτέχνες)  και μάλιστα ορισμένοι με υπέρμετρο θαυμασμό. Όμως χωρίς ονόματα (μπορεί να έχουν ανανήψει και να μετανοήσει σήμερα, ο ερευνητής που θέλει να καταγράψει μια σοβαρή ανθολογία Τρικαλινών λογοτεχνών ας τους αναζητήσει στον τρικαλινό τύπο και τα περιοδικά εκείνης της εποχής).

Ας ορίσουμε πρώτα  ποιος είναι αυτός ο λογοτέχνης, ας γνωρίσουμε το επάγγελμά του και τι στο διάτανο κάνει, τι φτιάχνει που το έχει τόσο ανάγκη ο άνθρωπος και η κοινωνία ολάκερη, για να του δώσουμε και την ανάλογη σημασία. Γιατί, αν δεν φτιάχνει τίποτα, είναι τενεκές ξεγάνωτος και επαίρεται τζάμπα στην κοινωνία ότι κάνει κάτι σπουδαίο.

Θα το προσεγγίσουμε το επάγγελμα, και αν κάνουμε λάθος, ας μας διορθώσουν οι φιλόλογοι. Λογοτέχνης: το λέει η λέξη, ο τεχνίτης του λόγου. Ποιου Λόγου; «Εν αρχή ην ο λόγος», λέει ο Ιωάννης ο ευαγγελιστής, αποδίδοντας την βαθύτερη σημασία που έχει ο Λόγος. Αυτό τον λόγο καλείται να υπηρετήσει ο ειδικός αυτός τεχνίτης, έναν Λόγο που πραγματώνεται με το τέλος του Πάθους του Ιησού(με αγωνία, καταγγελία, προδοσία, βασανισμό, αφορισμό, κατάρα και τέλος ο Γολγοθάς, και όλα αυτά για την Αλήθεια των πραγμάτων).

Η τεχνική έχει δευτερεύουσα σημασία. Αυτή μπορεί να είναι διαφορετική, χαρακτηρίζοντας κάθε φορά την ιδιαιτερότητα του τεχνίτη. Και η ορθογραφία έχει δευτερεύουσα σημασία. Τελευταία παρατηρούνται κείμενα, φορτωμένα στολίζοντάς τα με περισσότερες οξείες δασείες περισπωμένες (που έχουν τη σημασία τους στο καιρό τους) κείμενα σε άλλη γραφή και γλώσσα σε βάρος του Λόγου.

Ο Λόγος με την έννοια που δώσαμε παραπάνω, τόσο στη ποίηση όσο και στην πεζογραφία αλλά και σ΄άλλα είδη, είναι σπαρακτικός, αγωνιώδης, καταραμένος ενίοτε.

Να δούμε την περίοδο 1967-1974 στα Τρίκαλα αν υπήρξε σπαρακτικός λόγος για αυτό που βίωνε η χώρα.

Μια απέραντη και αέναη σιωπή θα δει, για επτά ολόκληρα χρόνια (αν υπήρξε μια φωνή εναντίον της δικτατορίας ας κατατεθεί στα σχόλια).

Απεναντίας, πολλοί φιλόλογοι και δάσκαλοι, (ας αφήσουμε τα άλλα ιερατεία ελέω θεού) υμνητές της χούντας, με παρελάσεις και δοξαστικούς υπέρ του δικτατορικού καθεστώτος.

Πάμε στην μεταπολίτευση. Μόλις τόλμησε να βγει ένας λόγος υπέρ της δημοκρατίας και κριτικής, μετατέθηκε από τα Τρίκαλα στον Έβρο. Κάποιοι θα θυμούνται τις μεγάλες διαμαρτυρίες των μαθητών για τον φιλόλογο καθηγητή τους,  τον Αντώνη Πρεκατέ (άπειρα αργότερα μέχρι και τώρα τα χρονογραφήματά του, σπαράγματα αγωνίας, για την πορεία της Ελλάδας-ήταν όμως αριστερός σκοτώστε τον). Θα θυμούνται επίσης τον εξαίρετο φιλόλογο Κώστα Παπά με τις εβδομαδιαίες διαλέξεις δημοκρατικών και αξιόλογων συγγραφέων που διοργάνωνε και γέμιζε τότε το σινε «Παλλάς» με χίλιες θέσεις και τον εξώστη πλήρες.

Την ίδια περίοδο υμνητές της στρατιωτικής δικτατορίας από τον χώρο της εκπαίδευσης (της δεξιάς και ακροδεξιάς απόχρωσης) αρχίζουν να φορούν τα ρούχα της παραλλαγής. Προσφυγή και καταφυγή τους, οι φιλολογικοί σύλλογοι, τα κόμματα και τρία πουλάκια κάθονταν.

Ο ερχομός της ΝΔ και του  ΠΑΣΟΚ τα αμνήστευσε όλα, υμνητές της στρατιωτικής δικτατορίας ορισμένοι στα καλύτερα πόστα και φιλολογικοί παράγοντες και καλλιτέχνες στα θεωρεία του τοπικού τύπου(αδιάφορος στην πλειοψηφία του-ο τοπικός τύπος- για ότι έγινε και γινόταν γύρω του).

Η Δεξιά παράταξη είναι πιο καπάτσα από την Αριστερά, γιατί να το κρύψουμε άλλωστε. Φροντίζει πάντα να δημιουργεί ιδεολογικούς μηχανισμούς με δούρειο ίππο την τέχνη γενικότερα(έχει και την οικονομική άνεση). Αλλά και η Αριστερά ενίοτε δεν πάει πίσω.

Ποιος δε γνωρίζει στα Τρίκαλα ότι διάφοροι φιλολογικοί σύλλογοι και άλλοι περί τέχνης και γραμμάτων λέσχες και σωματεία δεν πατρονάρονταν και δεν ενισχύονταν από συγκεκριμένα πολιτικά γραφεία πολιτευτών των Τρικάλων;

Πολλές κυρίες και κύριοι των Τρικάλων, διατρίβουσιν εν αυταίς, και μπράβο τους, τουλάχιστον ασχολούνταν με την ποίηση, την λαογραφία και την πεζογραφία και ήταν προτιμότερο από το να πάνε στην άλλη υψηλή Λέσχη και να χαρτοπαίζουν ολημερίς.

Αυτή την περίοδο της μεταπολίτευσης όπως την λένε(που δεν είναι), επί ΝΔ και ΠΑΣΟΚ άρχισε το μεγάλο φαγοπότι. Έκοβε το ΠΑΣΟΚ Διατακτικές για να πάρουν οι φιλόλογοι βιβλία-τα ξέρουν οι βιβλιοπώλες των Τρικάλων – και εκείνοι ζητούσαν οτιδήποτε άλλο εκτός από βιβλία. Μετά, την άραζαν στη «Παραλία» της Ασκληπιού, καθηγητές και δάσκαλοι με μόνη συζήτηση την επόμενη αύξηση που θα πάρουν και τις άλλες παροχές και επιδόματα που θα διεκδικήσουν. Στην Παραλία, και εν ώρα μαθημάτων (γύρω από την Παραλία είναι τα σχολεία στα Τρίκαλα, σε κοντινή απόσταση μη φανεί παράξενο σε κάποιους).

Και για να διασκεδάσουμε την ανία μας δεν κάνουμε και κανένα φιλολογικό σύλλογο του βουνού και του κάμπου. Τα πολιτικά  γραφεία των πολιτευτών πρόθυμα πάντα για τέτοιου είδους φιλολογικά σαλόνια και σωματεία να τα ενισχύσουν με το παραπάνω.

Τριάντα χρόνια τώρα, πόσες φωνές σπαραγμού ακούστηκαν στα Τρίκαλα για όλα αυτά που βίωνε και βιώνει ο ελληνικός λαός μέσα από κείμενα τρικαλινών γραφιάδων, φιλολόγων συγγραφέων και καλλιτεχνών;

Σύγχρονη ποίηση στην Ελλάδα λένε, και επαίρονται μέσα σ΄αυτή την εκκωφαντική σιωπή των λογοτεχνών τα τελευταία χρόνια, για ό,τι γίνεται γύρω τους. Ξεπουλήθηκε μια ολόκληρη  χώρα και ο λογοτεχνικός κόσμος, ο εν γένει πνευματικός κόσμος(μπούρδες), μπουκωμένος ακόμη από την εποχή της ψεύτικης αφθονίας δεν μπορεί να αρθρώσει ακόμη κανένα σημαντικό λόγο και έργο. Ζει και αναπνέει η Ελλάδα με τη γενιά του ΄60

40 χρόνια τώρα δεν υπάρχει μια σοβαρή βιβλιοκριτική στην Ελλάδα(σε μέσο με μεγάλη απήχηση). Η μόνη βιβλιοκριτική στην Ελλάδα είναι από τις παρουσιάστριες στην Τηλεόραση (την περίοδο των εορτών)για να πωλούν κανένα βιβλίο τα εκδοτικά εργοστάσια. «Διαλέξτε, τρία βιβλία δωρεάν στους τρεις πρώτους που θα τηλεφωνήσουν».

Ναι, υπάρχουν εξαιρέσεις, όπως πάντα, που μετρούνται στα δάχτυλα. Και εξακολουθούν να δέχονται αυτές οι εξαιρέσεις το ίδιο μπούλινγκ από κομματικά και άλλου είδους κυκλώματα, όπως τον καιρό με τα μπλε , τα πράσινα και τα κόκκινα βιβλιοπωλεία της έντονης κομματοκρατίας που έκαναν μπούλινγκ σε κάθε διαφορετικό βιβλιοπωλείο.

Ναι, υπάρχουν εξαιρέσεις, ενός εσωτερικού σπαραγμού, αλλού φανερού, και άλλου καλυμμένου, ιδιαίτερα στη ποίηση που ο Λόγος είναι πιο συμπυκνωμένος και τον ανιχνεύεις ενίοτε μόνο με το συναίσθημα.

Αυτόν τον Λόγο δε θα το βρεις στα ποιητικά σαλόνια, στις ποιητικές βραδιές, στα αφιερώματα της ετήσιας μέρας ποίησης, και άλλες ποιητικές φανφάρες, ίσως τον βρεις σήμερα μόνο στους «Καταραμένους Ποιητές».

Ευτυχώς στα Τρίκαλα υπάρχουν κείμενα και βιβλία συγγραφέων που διακρίνεις έναν σπαραγμό για την Ελλάδα που χάνεται, που καταστρέφεται, για την τοπική παραδοσιακή μας μουσική, για έθιμα που χάνονται, για την καταστροφή της πολιτιστικής κληρονομιάς, της οικιστικής κληρονομιάς της πόλης των Τρικάλων.

Κείμενα και βιβλία ιστορικά και ποιητές που βλέπουν τα πράγματα όχι μόνο από την ματιά αστών συγγραφέων που θεωρούν την αστική τάξη ως μοναδικό μοχλό και παράγοντα διαμόρφωσης του κοινωνικού γίγνεσθαι αλλά και από τη ματιά της τάξης των εργατών, των εργατών των μικροτεχνιτών και μικροεπαγγελματιών και άλλων παραγόντων που συμβάλουν καθοριστικά στην όποια ποιότητα δικαιωμάτων και ζωής των πολιτών μιας πόλης, μια χώρας.

Και βέβαια δεν είναι λογοτεχνία μόνο ο σπαραγμός και η καταγγελία, είναι και ο ύμνος ο δοξαστικός για την ομορφιά, τον έρωτα, τη φιλία, για τη χαρά της ζωής, της φύσης που μας περιβάλλει, τους ανθρώπους και ότι άλλο δονεί αληθινά την καρδιά του ανθρώπου.